San hô đáy biển chết, Formosa và Báo chí

    Khuyết Danh

    Nơi lưu trữ những bài viết giá trị của các tác giả khuyết danh hoặc chưa tham gia hội Nhà Báo Tự Do.

    San hô đáy biển chết, Formosa và Báo chí

    Mấy ngày nay mọi người share bài báo "Bộ ảnh đáy biển miền Trung sau sự cố môi trường". Tuy không khẳng định nhưng nội dung bài báo có ý cho rằng Formosa là thủ phạm duy nhất cho hiện tượng đáng báo động này.

    Cá nhân tôi cho rằng, việc này chưa thực sự thuyết phục. Tất nhiên không thể loại trừ trách nhiệm của Formosa trong việc môi trường biển miền Trung bị hủy hoại nhưng hãy thử xem, trước khi quả bom Formosa phát nổ, có phải những rạn san hô của chúng ta đang tươi đẹp không?

    Ngày 11/6/2007 trong tham luận tại Hội thảo “Vì sự phát triển bền vững vịnh Nha Trang”do UBND tỉnh Khánh Hòa tổ chức, đại diện Viện Hải dương học Nha Trang đã cảnh báo:

    "Theo ước tính, có tới chín phần mười trong số hơn 1.000 km2 rạn san hô ở Việt Nam đang hồi nguy cấp, trong khi tình trạng ô nhiễm môi trường biển ngày càng tồi tệ và các nguồn lợi thủy sinh ngày càng cạn kiện. 200 điểm rạn san hô được khảo sát ở vùng biển ven bờ Việt Nam cho thấy, trong vòng 10 năm, qua độ phủ của san hô bị suy giảm đáng kể.

    Một báo cáo điều tra san hô Việt Nam cho biết, 96% san hô bị đe dọa trong đó 75% bị đe dọa nghiêm trọng và rất nghiêm trọng. Theo những khảo sát tại 8 điểm rạn san hô trong vịnh Nha Trang, từ năm 1994 đến năm 2005 độ phủ của san hô sống đã giảm từ 52,4% xuống 21,2%, tốc độ giảm trung bình 2,8%/năm. Những nguyên nhân của tình trạng này là khai thác thủy sản mang tính hủy diệt bằng chất nổ, thuốc độc, các hoạt động du lịch, sinh vật địch hại, bệnh san hô .

    Thời gian gần đây, tình trạng khai thác san hô trái phép, đặc biệt là san hô đen ở vùng biển đảo Cồn Cỏ (tỉnh Quảng Trị) đang có chiều hướng gia tăng, đe doạ đến môi trường sinh thái ở vùng biển đảo này. Theo Viện Nghiên cứu Bộ Thuỷ sản, hiện nay dải san hô bờ Đông Nam của đảo Cồn Cỏ chỉ còn 40% sự đa dạng so với trước và không còn giữ được vẻ đẹp nguyên sơ như ban đầu vốn có của nó.

    Các nhà khoa học sửng sốt trước sự suy thoái nghiêm trọng của các rạn san hô ở vùng Vịnh Hạ Long, di sản thiên nhiên thế giới. Năm 1985, hầu như chỗ nào ven đảo Hạ Long cũng đều có san hô. Đến năm 1998, mất 1/3 rạn san hô so với năm 1985. Khảo sát hồi giữa tháng 6 năm 2007 cho thấy vịnh Hạ Long và Bái Tử Long hầu như không còn san hô nữa. Riêng khu vực vùng biển đảo san hô Cô Tô, bao gồm 15 đảo lớn nhỏ, theo báo cáo của Cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi Thủy sản, Bộ Thủy sản, thì san hô chết khoảng từ 80-85%. Bên cạnh đó, nhiều rạn san hô tại khu vực Rạn Mè và phía Nam Bãi bắc của khu bảo tồn biển Cù Lao Chàm đã bị chết. 30 năm nữa, vịnh Nha Trang có thể không còn san hô sống.

    Và không chỉ san hô ở 4 tỉnh miền trung bị chết, Côn Đảo, nơi cách xa dự án Formosa hàng ngàn cây số 800ha san hô cũng đã chết trắng.

    Ở Úc châu, rạng san hô lớn nhất thế giới Great Barrier cũng đang chết. Chỉ riêng trong năm 2016, lượng san hô chết đã chiếm 1/4 và các nhà khoa học cho rằng đã quá muộn để cứu số còn lại.

    Và chưa hết, ngư dân của chúng ta cũng đang "bảo vệ môi trường" theo cách của họ như đánh cá bằng thuốc nổ, bằng chất độc xyanua hay lưới cào.


    Lê Gạch