Suy thoái tôn giáo ở Việt Nam

    Hoàng Đinh Đức

    Nhà báo

    website Hà Nội
    Suy thoái tôn giáo ở Việt Nam

    Bảo hộ thị trường có thể dẫn tới việc chính cái ngành được bảo hộ đó tha hoá. Chuyện này trẻ con cũng biết, cứ nhìn ngành sản xuất ô tô trong nước thì rõ.

    Trong quan niệm của các nhà kinh tế học phương tây, thì tôn giáo cũng là một loại "thị trường". Tất nhiên là hình thức trao đổi hàng hoá có khác nhau và bản thân hàng hoá (tinh thần) cũng đặc biệt, nhưng nó vẫn mang nhiều đặc tính của một thị trường.

    Tôn giáo càng đa dạng thì người dân càng có nhiều lựa chọn, cứ như là smartphone, và các nhà cung cấp phải vận động liên tục để thu hút thêm followers dẫn đến nhiều thứ có lợi, ví dụ như minh bạch là một lợi thế thị trường rồi.

    Được bảo hộ thì tất nhiên không việc gì phải vận động, và sinh ra nguy cơ suy thoái. Sự minh bạch trong các nhà chùa là điều được xì xầm từ lâu nhưng không mấy ai dám đặt thẳng ra trước công luận.

    Mình sẽ không nói là chính phủ việt nam có bảo hộ thị trường này. Nhưng có nhiều dấu hiệu cho thấy chính phủ đang dành nhiều ưu đãi cho một nhóm tôn giáo nhất định, đơn cử như giáo hội Phật giáo Việt Nam, với nhiều hỗ trợ trực tiếp (bằng ngân sách) và gián tiếp (bằng phương thức quản lý).

    Một suy nghĩ vụn, tỷ lệ nhà thờ được công nhận là di tích cấp quốc gia thấp hơn rất nhiều so với nhà chùa. Ngân sách tiêu cho việc trùng tu các chùa, tất nhiên sẽ nhiều hơn với một sự chênh lệch không tưởng. Cơ hội để tham nhũng trong xây dựng cơ bản ở mảng này cũng vì thế cao hơn, và càng có lý do để kích động các dự án chi tiêu ngân sách liên quan đến chùa chiền.

    Việc phá dỡ chùa Liên Trì - một ngôi chùa không thuộc giáo hội Phật giáo Việt Nam mà là "di tích" của giáo hội cũ trước 75 - để xây khu đô thị mới tại thủ thiêm, đang tạo ra nhiều dư luận xấu.

    Sư Đàm Lan, trụ trì chùa Bồ Đề, người vô tội trong vụ án mua bán trẻ em diễn ra tại ngôi chùa bà quản lý, vừa lấy bằng tiến sĩ với một nghi án đạo văn. Cộng thêm phản ứng bênh vực rất nhanh của đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn, khiến nhiều người nghi ngờ tính minh bạch của việc đào tạo giới tăng lữ thuộc giáo hội Phật giáo Việt Nam. Vụ án mua bán trẻ em xảy ra ở chùa Bồ Đề chắc chắn là một biểu hiện suy thoái nghiêm trọng của giáo hội. Để nói về biểu hiện "suy thoái" của phật pháp hiện nay, kể cả trong giới tăng ni lẫn sự bát nháo của đám con nhang đệ tử, thì đã có rất nhiều cảnh nhố nhăng xảy ra.

    Ban tôn giáo chính phủ nên nghiêm túc xem xét lại có hay không sự thiên lệch trong hỗ trợ tôn giáo tại Việt Nam. Vì nếu có, thì rất nguy hại cho bản thân phật giáo, và cho quần chúng, những người xì xụp tưởng rằng mình đang hướng thiện thật ra là hướng đến những thứ, những người mông lung đang tha hoá.