VinGroup và kinh doanh giáo dục, y tế phi lợi nhuận

    Khuyết Danh

    Nơi lưu trữ những bài viết giá trị của các tác giả khuyết danh hoặc chưa tham gia hội Nhà Báo Tự Do.

    VinGroup và kinh doanh giáo dục, y tế phi lợi nhuận

    Thông thường, lợi nhuận của một doanh nghiệp sẽ đi vào túi người bỏ tiền đầu tư, nhưng ở mô hình kinh doanh phi lợi nhuận, thì nó được dùng để phục vụ cộng đồng. Phi lợi nhuận không phải là phục vụ miễn phí, mà là phục vụ tốt hơn, với nguồn lực bổ trợ chính là lợi nhuận tạo ra trong hoạt động kinh doanh.

    Ở Mỹ, kinh doanh y tế được biết đến với cái tên ngành công nghiệp sức khoẻ, một thị trường nhiều tỉ đô, nơi người bệnh phải chi trả những tờ hoá đơn viện phí khổng lồ, nhưng quan trọng nhất, đó là họ bị móc túi rất thường xuyên. Các bệnh viện tư vẽ ra những phác đồ điều trị tốn kém mà đa phần trong đó không thực sự cần thiết. Áp lực phải sinh ra thật nhiều lợi nhuận để chi trả cổ tức cho những cổ đông đã tạo ra nhiều bất cập đổ lên vai người bệnh, đương nhiên, những y bác sĩ làm việc với cường độ khủng khiếp ở đây cũng không hề sung sướng gì.

    Mô hình kinh doanh phi lợi nhuận đã giải quyết được vấn đề này. Theo thống kê của đại học Stanford, từ năm 1970 đến nay đã có 200.000 cơ sở kinh doanh phi lợi nhuận được lập ra ở Mỹ, 144 trong số đó có doanh thu đạt 50 triệu Mỹ kim mỗi năm, và tuyệt đại đa số tập trung ở 2 lĩnh vực y tế và giáo dục. Thực tế đã chứng minh, 2 ngành này không thể đạt được hiệu quả tối đa nếu chịu sự chi phối hoàn toàn của quy luật thị trường.

    Khi hệ thống VinMec và VinSchool chuyển sang mô hình phi lợi nhuận, đồng nghĩa với việc chúng không phải chịu áp lực từ việc trích lợi nhuận để chi trả cổ tức, mà được quyền dùng toàn bộ lợi nhuận để tái đầu tư nâng cao chất lượng dịch vụ, thì người được lợi trước trước hết là người tiêu dùng, sau đó là những nhân viên của Vin đang làm việc tại 2 hệ thống này.

    Hãy tưởng tượng một bệnh viện có nguồn tài chính đủ để chi trả tiền nâng cấp thiết bị thường xuyên, có chế độ đãi ngộ tốt nhất cho người lao động, thay vì tận dụng cho bằng sạch khấu hao tài sản và vắt kiệt y bác sĩ để sinh lợi nhuận tối đa. Hay một trường học mà hiệu trưởng chỉ có một nhiệm vụ duy nhất đó là tìm cách nâng cao chất lượng dạy học bằng mọi giá, mà không phải mảy may lo lắng bị quát mắng do lợi nhuận không như kỳ vọng mỗi khi gặp cổ đông ở những kỳ đại hội.

    Không phải ngẫu nhiên mà tất cả những bệnh viện, trường học hàng đầu thế giới đều áp dụng mô hình kinh doanh phi lợi nhuận. Sự ưu việt của nó đã được kiểm chứng.

    Dưới con mắt kinh doanh, thì việc VinGroup chấp nhận đầu tư một hệ thống trường học hay bệnh viện hoạt động theo mô hình phi lợi nhuận, thì cũng giống như một hộ bán hàng bách hoá chấp nhận đập phòng khách đi xây thụt vào trong, hiến đất để mở thêm đường nhựa với vỉa hè, một ngôi nhà diện tích nhỏ hơn nhưng bám một mặt đường rộng rãi khang trang hơn, thì bản thân giá trị tuyệt đối của nó sẽ tăng lên. Nhưng trên tất cả, người được lợi đầu tiên và trực tiếp sẽ là xã hội, những người đi đường, hay thậm chí là cô gánh hàng hoa xinh đẹp sẽ có thêm khoảng không gian rộng rãi để mưu sinh.
    Y tế và Giáo dục vẫn sẽ là hai trụ cột của phúc lợi xã hội, nó là những cơ sở hạ tầng ở dạng vô hình. Một bệnh viện hay trường học đều chỉ là những toà nhà vô tri, nhưng nền tảng dịch vụ y tế, giáo dục đỉnh cao chính là những thứ quan trọng nhất tạo nên nền văn minh của nhân loại.

    Vin sẽ có thể hấp dẫn những thị dân sang chảnh đang tìm kiếm cuộc sống đẳng cấp kéo về những khu đô thị tiện nghi của mình, nơi con cái, người thân có thể học ở những ngôi trường tốt nhất, và khám chữa bệnh ở bệnh viện tốt nhất mà họ đã dày công tạo dựng. Lợi nhuận từ kinh doanh Y tế và Giáo dục rất cao, nhưng đối với một doanh nghiệp nộp hơn 4000 tỉ đồng vào ngân sách mỗi năm, thì không phải là một nguồn thu quá quan trọng hay mang tính sống còn.

    Có thể hơi mộng mơ khi nói rằng, không ai bị thiệt khi đầu tư vào những thứ phục vụ lợi ích cộng đồng, nhưng suy cho cùng, chính bản thân VinGroup, chẳng phải cũng là một phần của cộng đồng đó hay sao?


    Nguyen Thi Thao