Tham nhũng, mất định hướng lí tưởng và cái giá phải trả qua bài học của Ba Lan & Ukraina

    Trần Quốc Quân

    website Warsaw, Ba Lan
    Tham nhũng, mất định hướng lí tưởng và cái giá phải trả qua bài học của Ba Lan & Ukraina

    Ba Lan và Ukraina là 2 nước láng giềng cùng biên giới. Thời cả 2 cùng nằm trong khối xã hội chủ nghĩa, 2 nước tương đồng về trình độ phát triển, về mức GDP tính theo đầu người. Lấy xuất phát điểm năm 1990 là 1 năm sau khi Ba Lan chuyển đổi thể chế và 1 năm trước khi Ukraina từ giã Liên Xô và chế độ XHCN thì GDP tính theo đầu người của cả 2 nước bằng nhau (khoảng 1900 USD/người). Năm 2013 (trước khi xảy ra Maidan và chiến tranh tại Ukraina) GDP tính theo đầu người của Ba Lan là 14300 USD, của Ukraina là 3000 USD. Nghĩa là từ mức tương đương, chỉ sau 23 năm, GDP đầu người của của Ba Lan đã gấp 4,7 lần của Ukraina theo đồ thị.

    Vì sao nên nỗi? Câu trả lời chỉ có thể là do thể chế tham nhũng và các nhà lãnh đạo Ukraina không vì lí tưởng yêu nước, thương dân như các nhà lãnh đạo Ba Lan.

    Đối lập Ba Lan (Công đoàn Đoàn kết Solidarność) ra đời từ năm 1980. Đây là phong trào tập hợp các nhà hoạt động chính trị xả thân vì dân vì nước. Họ không sợ tù đày, họ sẵn sàng chiến đấu vì lí tưởng. Họ là những người góp phần chặt đứt mắt xích đầu tiên khiến hệ thống xã hội chủ nghĩa Đông Âu và Liên Xô sụp đổ. Khi giành được chính quyền, nhiều người trong số họ đã từng trải qua rèn luyện để trở thành các nhà chính trị, quản lí nhà nước chuyên nghiệp. Trong số họ, rất nhiều người thực sự yêu nước và say mê lí tưởng.

    Trong khi đó ở nước láng giềng Ukraina, các đời tổng thống từ Leonid Kravchuk, Leonid Kuchma, Viktor Yushchenko, Viktor Yanukovych và nữ thủ tướng Yulia Tymoshenko chỉ ham quyền lực, tham nhũng, thu vén cá nhân, không có lí tưởng phục vụ nhân dân và đất nước. Bà Tymoshenko một thời mệnh danh là thủ lĩnh phong trào dân chủ thân phương Tây, thực ra là tội đồ của đất nước. Vì quyền lợi cá nhân, bá có thể đấu đá bằng mọi giá, bà có thể bán đứng tổ quốc chỉ với giá vài chục triệu USD.

    Tham nhũng và bất ổn về chính trị chính là nguyên nhân dìm đất nước Ukraina trong nghèo đói và chia rẽ.

    Đây là bài học đắt giá cho các nhà lãnh đạo Việt Nam nhìn vào, để họ tự đánh giá công, tội đối với đất nước và nhân dân.