Khoảng cách thế hệ

    Hoàng Đinh Đức

    Nhà báo

    website Hà Nội
    Khoảng cách thế hệ

    Có lẽ một vài người ở đây đã chứng kiến một đám đông các bạn trẻ ngủ vạ vật tại sân bay, trong những bộ đồng phục màu sắc. Họ đang đón một nhóm nhạc thần tượng từ nước ngoài.

    Tôi đã choáng trong lần đầu tiên nhìn thấy khung cảnh đó. Các bạn - đều ở đang độ tuổi thiếu niên - đã ngủ ở sân bay từ đêm hôm trước, để đón 2 nam ca sỹ trong một chuyến bay sẽ hạ cánh vào gần trưa. Chắc chắn đã có rất nhiều cuộc đấu tranh quyết liệt trước đó với cha mẹ để được phép đi qua đêm.

    Họ nằm, hoặc ngồi bệt trên đất, mặc những bộ quần áo màu đỏ rực. Họ đều ở độ tuổi đang cần sự giám hộ, và họ đã ngủ trên ghế băng, thậm chí trên nền nhà từ đêm hôm trước. Họ rất đề phòng ống kính máy ảnh, từ chối nói chuyện với phóng viên, và tạo ra cảm giác mình đang bảo vệ một giá trị rất quan trọng. Tôi đã cố bắt chuyện với họ, hỏi tên ban nhạc, nhưng chỉ nhận lại những ánh mắt khó chịu.

    Một cuộc tụ tập của của những chiếc áo đỏ tại sân bay Nội Bài, lúc đầu, chỉ là cuộc gặp gỡ khách hàng của một công ty giải trí. Ban nhạc kia là một sản phẩm giải trí, được thiết kế tinh tế.

    Nhưng sau đó, có rất nhiều yếu tố được thêm vào: chiến lược marketing khiến cho khách hàng cảm thấy rằng tiêu thụ mặt hàng này là một phần giá trị của họ; sự bài xích và thiếu thông cảm của những người lớn xung quanh, khiến cho các cô gái và chàng trai trẻ này thực sự cảm thấy rằng họ đang bảo vệ một giá trị nào đó. Họ gắn kết lại, và không ai có đủ khả năng đi vào quả cầu nhỏ của họ.

    Giữa tôi, những người khác trong sân bay Nội Bài ngày hôm đó, với đám đông áo đỏ kia, là một thứ thường hay được đơn giản hóa bằng tên gọi “khoảng cách thế hệ”. Nhưng thực chất, nó có thể là hai quả cầu giá trị khác nhau, không hề có sự giao thoa.

    Nếu như ngày mai, chúng ta cần huy động nguồn lực để xây dựng một nền văn hóa tiên tiến và đậm đà bản sắc dân tộc, như vẫn hay được kêu gọi, thì các lực lượng này sẽ làm việc với nhau như thế nào? Rất khó khăn với những ánh mắt như vậy.

    Còn rất nhiều yếu tố nữa khuyến khích chủ nghĩa cá nhân và sự phân mảnh của xã hội; mà Internet và chủ nghĩa tiêu dùng chỉ là hai ví dụ.

    Câu hỏi đặt ra, là nếu như các lực lượng thanh niên dễ dàng bị “phân mảnh” như vậy, dễ dàng khu trú trong thế giới riêng được tạo thành nhờ hạ tầng công nghệ của họ như vậy, làm sao chúng ta có thể cùng họ chia sẻ các giá trị phổ quát, cùng nhau hành động và thay đổi xã hội?