Chính Trị 24-02-2017

    Tòa án Mỹ phủ quyết lệnh cấm của Donal Trump như thế nào?

    Giang Lê

    Chuyên gia Kinh tế - Tài chính

    Tòa án Mỹ phủ quyết lệnh cấm của Donal Trump như thế nào?

    Năm ngoái khi đọc về phán quyết của PCA trong vụ PvsC tôi mới biết các quan tòa (phương Tây) nhiều khi không chỉ dựa vào "giấy trắng mực đen" mà còn phân tích cả "ý định" của những người soạn luật. Vừa rồi khi lệnh cấm nhập cảnh công dân từ 7 nước (Hồi giáo) của Trump bị một số tòa án bang và liên bang Mỹ phủ quyết/tạm ngưng thực hiện tôi lại thấy một ví dụ nữa về vấn đề này.

    Mặc dù lệnh cấm (executive order) đó cố tình không nhắc đến từ Hồi giáo nhưng bà thẩm phán Leonie Brinkema khi phán quyết đã cho rằng Donald Trump có ý định cấm người Hồi giáo (Muslim ban) nên điều này vi phạm Tu chính án thứ Nhất về quyền tự do tôn giáo. Bà Brinkeman đưa ra hai bằng chứng.

    Thứ nhất, khi còn là ứng viên TT Trump đã tuyên bố sẽ cấm hoàn toàn người Hồi giáo vào Mỹ nếu thắng cử. Mặc dù một số chuyên gia luật khác cho rằng không thể sử dụng bằng chứng này vì lúc đó Trump chưa tuyên thệ (tuân thủ Hiến pháp), bà Brinkeman cho rằng bản chất của một người (Trump) không thể thay đổi chỉ vì đã tuyên thệ nhậm chức:

    "Just as the Supreme Court has held that ‘the world is not made brand new every morning,’ a person is not made brand new simply by taking the oath of office”.

    Bằng chứng thứ hai là việc Rudy Giuliani nói công khai trên Fox News rằng Trump đã hỏi ông ta cách thức cấm người Hồi giáo sao cho không vi phạm pháp luật hiện hành. Điều này chứng tỏ ý định của Trump là cấm người Hồi giáo và Trump đã tìm cách lách luật. Hơn nữa Nhà Trắng cũng không đưa ra được một bằng chứng nào cho thấy công dân của 7 nước Hồi giáo đó gây nguy hại cho an ninh Mỹ (chí ít là nguy hại hơn công dân các nước Hồi giáo khác mà Trump có lợi ích kinh tế cá nhân).

    Nhiều khả năng Trump sẽ để vụ này chìm xuồng đồng thời đưa ra một executive order khác khôn khéo hơn. Tuy nhiên nếu tinh thần của executive order đó không thay đổi thì thẩm phán Brinkema vẫn sẽ phủ quyết bằng các lập luận nêu trên. Đồng nghĩa Trump sẽ phải kháng cáo lên Tòa án Tối cao để cơ quan tư pháp cao nhất này ra phán quyết liệu phát biểu của một chính trị gia khi tranh cử (trước khi thắng cử và tuyên thệ nhậm chức) có được tính là bằng chứng chống lại ông ta không. Nếu Tòa án Tối cao đồng ý với quan điểm của Brinkeman Trump sẽ thua, ngược lại Trump thắng nhưng như vậy ông ta phải thừa nhận đã không thực hiện được lời hứa khi tranh cử sẽ cấm hoàn toàn người Hồi giáo vào Mỹ.


    Nguồn tin tham khảo:
    http://www.businessinsider.com.au/trump-travel-ban-virginia-judge-leonie-brinkema-2017-2
    https://www.yahoo.com/news/travel-ban-rewrite-judges-parse-trump-motives-well-215917861.html